Bakteryjne zakażenia skóry u psów są powszechne i często stanowią problem wtórny wynikający z innej choroby, na przykład alergicznej choroby skóry. Niezależnie od przyczyny infekcje te wymagają leczenia, ponieważ powodują dyskomfort, ból, i często rozprzestrzeniają się na skórze oraz przenikają do wnętrza.
Kluczowe punkty
Objawy
Przyczyny
Co robić
Leczenie i zapobieganie
Jakie są oznaki bakteryjnych infekcji skóry u psów?
W zależności od miejsca i zasięgu zakażenia infekcje skóry mogą objawiać się na wiele różnych sposobów. Można je podzielić – od najbardziej powierzchownych do najgłębszych – na:
Piodermia powierzchniowa, bardzo powierzchowna
Piodermia powierzchniowa, bardzo powierzchowna
Piodermia powierzchowna
Piodermia powierzchowna
Piodermia głęboka
Piodermia głęboka
Piodermia powierzchniowa
Piodermia powierzchniowa dotyczy tylko najbardziej zewnętrznych warstw skóry. Zwykle powoduje zaczerwienienie, bolesność i swędzenie skóry, a czasami daje „tłusty” lub oleisty wygląd z powodu wyciekania zakaźnego płynu z wnętrza skóry. Najczęściej obserwuje się ją w fałdach skórnych lub na bardziej wilgotnych obszarach ciała. Najczęstszymi postaciami piodermii powierzchniowej są hot spoty, które często powstają na skutek samourazów, często wywołane są alergią, pasożytami itp., oraz zapalenie fałdów skóry (wyprzenie, inaczej intertrigo), które rozwija się na skutek tarcia pomiędzy dwiema powierzchniami skóry (często u psów z wydatnymi fałdami skórnymi). Rozrost bakterii jest powszechny w obszarach o słabej wentylacji, takich jak łapy, fałdy skórne itp.
Piodermia powierzchowna
Piodermia powierzchowna występuje głębiej w skórze i oprócz zaczerwienienia i swędzenia często obserwujemy infekcję w obrębie mieszków włosowych (tzw. zapalenie mieszków włosowych), grudki, krosty, strupy, miejscowe wypadanie sierści (łysienie) oraz silniejszy ból i dyskomfort. Zwykle widzimy także „kryzki naskórkowe”, w których powierzchniowe warstwy skóry złuszczają się z powodu nadmiernej liczby bakterii w naskórku, z obecnością pociemniałej skóry. Piodermia powierzchowna może wystąpić w każdym miejscu na ciele.
Zapalenie mieszków włosowych to szczególna postać piodermii powierzchownej, w której infekcja koncentruje się w mieszkach włosowych i wokół nich (stąd nazwa!). Bakteryjne zapalenie mieszków włosowych u psów jest dość powszechne i charakteryzuje się występowaniem krost z białymi czubkami wokół mieszków włosowych. Mieszek jest zwykle otoczony czerwonym i opuchniętym obszarem. Oprócz tego, że są bardzo bolesne, szczególnie przy dotknięciu lub poruszeniu dotkniętych włosów, większe krosty mogą pękać, pozostawiając otwarte rany, a później blizny.
Piodermia głęboka
Głęboka piodermia, jak sama nazwa wskazuje, pojawia się, gdy infekcja przeniknie głęboko w skórę, a czasami do głębszych tkanek pod nią. Możemy zaobserwować zgrubienia, często otwarte drogi drenażowe i szczeliny w skórze, często z sączącą się z nich ropą lub inną substancją. Można również zaobserwować nadżerki, obszary wrzodowe. Zmiany te często swędzą, a nawet bolą.
Oprócz pospolitych gronkowców, głęboka piodermia jest często powikłana przez inne gatunki bakterii, często takie, jak Pseudomonas, E. coli lub Proteus, które są trudniejsze do leczenia.
Torbiele mieszków włosowych u psów
Torbiele mieszków włosowych są dość częstym zjawiskiem na skórze psa; jednakże ważne jest, aby odróżnić prawdziwą torbiel od czegoś bardziej niepokojącego, takiego jak objaw piodermii (taki jak zakażony mieszek włosowy) lub nowotwór. Prawdziwa torbiel mieszka włosowego to po prostu zatkany mieszek włosowy wypełniony sebum (łojem) lub materiałem włosowym. Chociaż torbiele mogą być spowodowane urazem, często nie są wtórne do infekcji. W większości przypadków pojawiają się jako pojedyncze „narośle” na skórze i chociaż wizyta u lekarza weterynarii w celu potwierdzenia diagnozy jest ważna, zwykle nie wymagają agresywnego leczenia. Niemniej jednak mogą ulec wtórnemu zakażeniu. Podobne do torbieli mieszków włosowych są rozszerzone pory i zaskórniki (inaczej wągry), ale mają one szerokie otwory na powierzchni.
W rzadkich przypadkach rozsianych torbieli mieszków włosowych, które pojawiają się na całym ciele, znacznie trudniej jest ustalić, czy jest to część infekcji skóry. Ten stan wymaga również bardziej agresywnego leczenia weterynaryjnego.
Co powoduje infekcje skóry u psów?
Przyczyny infekcji skóry u psów są liczne i zróżnicowane. Omówmy bakterie je wywołujące oraz główne przyczyny infekcji.
Naturalne bakterie na skórze psa; dysbioza skóry i infekcje skóry
Na skórze psa występuje naturalnie wiele gatunków bakterii. Jeśli jednak zdrowie skóry zostanie w jakikolwiek sposób naruszone, niektóre bakterie oportunistyczne mogą rozwinąć się w nadmiernej ilości i spowodować wtórne infekcje. Ten rozrost bakteryjny nazywany jest czasami „dysbiozą skóry”, a ta nierównowaga między bakteriami jest prawdziwą przyczyną zakażeń gronkowcami u psów. Bakterie te są obecne na skórze jeszcze przed wystąpieniem infekcji i pozostają na niej również po jej wyleczeniu, ale jeśli są trzymane pod kontrolą przez inne, bardziej przyjazne gatunki, nie powodują problemu.
Najważniejszym klinicznie gronkowcem u psów jest Staphylococcus pseudintermedius - gatunek, który wydaje się być szczególnie podatny na rozrost w przypadku zaburzeń flory skóry (tj. wszystkich innych bakterii) i jest odpowiedzialny za około 75% piodermii. Jakakolwiek jest przyczyna tego zaburzenia, zwykle prowadzi ono do choroby klinicznej częściej niż w przypadku innych gatunków bakterii. Dla porównania, Escherichia coli (E. coli) i Pseudomonas aeruginosa (P. aeruginosa) odpowiadają za około 10–20% przypadków. Zakażenia gronkowcami u psów mogą jednak być wywoływane również przez inne gatunki, w tym Staphylococcus aureus, choć zdarza się to stosunkowo rzadko.
Niestety wiele szczepów wykazuje oporność na liczne antybiotyki (oporny na metycylinę Staphylococcus pseudintermedius - MRSP i oporny na metycylinę Staphylococcus aureus - MRSA). Jest to związane z selekcją i rozprzestrzenianiem się bakterii opornych w związku z masowym stosowaniem antybiotyków w medycynie i weterynarii.
Choroby podstawowe powodujące infekcje skóry
Bakteryjne infekcje skóry mogą często rozwijać się z powodu choroby podstawowej, która powoduje, że skóra staje się bardziej delikatna. Zarówno choroby skóry, jak i wiele zaburzeń immunologicznych oraz metabolicznych mogą prowadzić do wtórnych zakażeń skóry. Przykładem może być pies cierpiący na alergiczną chorobę skóry; alergiczna choroba skóry, niezależnie od tego, na co pies jest uczulony, powoduje bardzo silne swędzenie, co może prowadzić do urazów skóry, a co za tym idzie infekcji. Ponadto mikroflora skóry takiego psa jest zmieniona i bardziej podatna na rozwój złych bakterii. Niektóre rasy mogą być bardziej podatne na infekcje bakteryjne, ponieważ są podatne na pewne choroby podstawowe, na przykład w przypadku ras podatnych na alergie, labradory retrievery, shar pei, boksery i bostońskie teriery należą do ras, które są bardziej narażone na tę chorobę.
Czy bakteryjna infekcja skóry psa jest zaraźliwa?
Prawie nigdy! Infekcje skóry wywołane przez gronkowce i inne bakterie są zwykle wynikiem zaburzenia naturalnej równowagi mikroflory skóry. Biorą w nich udział bakterie, które naturalnie występują na skórze każdego psa. Dlatego w większości przypadków nie ma ryzyka przeniesienia zakażenia z psa na psa. Ryzyko przeniesienia gronkowca z psa na człowieka jest jeszcze mniejsze, zwłaszcza jeśli po podaniu leku lub kontakcie ze zmienionymi chorobowo miejscami zachowuje się odpowiednią higienę rąk. Niemniej jednak w niektórych przypadkach takie zakażenie jest możliwe, szczególnie w przypadku osoby z osłabionym układem odpornościowym (dziecko, osoby starsze, osoby otrzymujące chemioterapię itp.). Dokładne mycie rąk zmniejsza to ryzyko.
Należy jednak pamiętać, że chociaż bakterie są podobne, możliwość przenoszenia między nimi genów oporności na antybiotyki jest realna.
Jak diagnozuje się bakteryjne zakażenie skóry?
Lekarze weterynarii przeprowadzą badanie kliniczne i być może będą musieli wykonać dalsze testy diagnostyczne na miejscu, aby potwierdzić infekcję bakteryjną i rozpocząć leczenie (w oparciu o kształt bakterii i prawdopodobieństwo). Ponieważ infekcja ma często charakter wtórny, po jej ustąpieniu konieczne może być przeprowadzenie przez weterynarza dalszych badań, aby wykluczyć choroby podstawowe. W zależności od przypadku można pobrać wymazy na posiew i wysłać je do laboratorium w celu hodowli i analizy do ustalenia, jakie antybiotyki są najodpowiedniejsze (w razie potrzeby).
Jak leczyć bakteryjne infekcje skóry u psów
Podejmując decyzję o leczeniu infekcji skóry psa, lekarz weterynarii rozważy cztery kluczowe elementy.
1: Stłumienie rozrostu bakterii na skórze, w skórze i pod skórą
Skóra jest rezerwuarem bakterii powodujących problem. Dlatego ważne jest hamowanie ich wzrostu, szczególnie organizmów patogennych lub chorobotwórczych. Podejście będzie zależeć od głębokości infekcji. Typowe podejście obejmuje zastosowanie środków antyseptycznych, takich jak diglukonian chlorheksydyny (jak w DOUXO® S3 PYO), z wyjątkiem głębokich piodermii. Zastosowany na początku szampon pozwala usunąć bakterie, strupki itp., natomiast późniejsze nałożenie pianki pozwala składnikowi na dłuższy, bezpośredni kontakt ze skórą w celu uzyskania optymalnego działania. W przypadku bardziej zlokalizowanych przypadków, płatki umożliwiają naniesienie składników antyseptycznych tylko tam, gdzie jest to konieczne. Minimalizując populację bakterii, tworzymy „przestrzeń do oddychania”, w której może nastąpić gojenie.
W przypadku głębokiej piodermii lub przypadków opornych na leczenie, weterynarze zazwyczaj będą musieli przepisać antybiotyki. W większości przypadków będzie to musiał być długi cykl leczenia – zazwyczaj co najmniej 3-4 tygodnie w przypadku opornego na leczenie ropnego zapalenia skóry i nawet 10 tygodni w przypadku głębokiego ropnego zapalenia skóry. Dlatego istotne jest, aby wybrać najodpowiedniejszy antybiotyk na podstawie posiewów, aby ograniczyć dalszy rozwój oporności i skutecznie leczyć oporne bakterie (takie jak MRSA lub MRSP).
2: Złagodzenie bólu, swędzenia i stanu zapalnego
W wielu przypadkach samourazy lub samookaleczenie stanowi ważną część problemu ze względu na ból, swędzenie i dyskomfort związany z infekcją. Produkty zawierające Ophytrium pomagają łagodzić świąd oraz zmniejszać podrażnienia skóry.
3: Przywrócenie naturalnych barier ochronnych skóry
W przypadku takich zaburzeń bakterie uszkadzają lub pokonują barierę mikrobiologiczną i mechaniczną. Wzmocnienie i odbudowa tych struktur jest ważną częścią leczenia. Eliminacja bakterii na powierzchni to dobry początek, ale substancje takie jak Ophytrium (zawarte w preparatach DOUXO® S3 PYO) mogą wzmocnić barierę mechaniczną i działanie chlorheksydyny poprzez zmniejszenie adhezji i tworzenia biofilmu Staphylococcus aureus i Staph pseudintermedius, jednocześnie zachowując naturalną mikrobiotę skóry.
4: Leczenie lub kontrola wszelkich przyczyn leżących u podstaw zaburzenia
Dysbioza skóry rzadko pojawia się sama, niespodziewanie – zwykle istnieje przyczyna wyzwalająca, jeśli nie podstawowy proces chorobowy. Zidentyfikowanie ich i ich kontrola lub wyeliminowanie jest niezbędne, aby uniknąć powtarzających się infekcji po zakończeniu leczenia!
Jakie jest rokowanie i czy możliwa jest prewencja?
Rokowanie w przypadku bakteryjnego zakażenia skóry jest na ogół dobre, nawet jeśli powrót do zdrowia może trwać długo, zwłaszcza gdy infekcja jest głęboka. Aby zapobiec nawrotom, może być konieczne długotrwałe leczenie choroby podstawowej.
Gdy choroba podstawowa zostanie opanowana, ryzyko wtórnych lub nawracających zakażeń bakteryjnych ulega znacznemu ograniczeniu.
Zapobieganie nawrotom będzie zależeć od ich przyczyny. Długotrwałe leczenie alergii, regularna kontrola pasożytów oraz utrzymanie zdrowej sierści to kilka działań, które mogą zapobiec nawrotom choroby w przyszłości.
Rekomendowane produkty
Bezpieczne dla Ciebie i Twojego pupila
Sprawdzone przez pupili i opiekunów
Rekomendowane przez lekarzy weterynarii*
Piodermie, czyli bakteryjne zakażenia skóry u psów, to poważne schorzenia powodujące znaczny dyskomfort u Twojego pupila. Na szczęście zwykle nie są zaraźliwe i można je skutecznie kontrolować dzięki odpowiednio dobranemu planowi leczenia. Lekarze weterynarii polecają linię DOUXO® S3 PYO, która redukuje obciążenie skóry bakteriami chorobotwórczymi. Preparaty te skutecznie zwalczają m.in. gronkowce oraz zapalenie mieszków włosowych u psów. Dzięki kompletnej, łatwej i bezproblemowej rutynie, opracowanej na bazie wysokiej jakości składników dla maksymalnego bezpieczeństwa, DOUXO® S3 PYO zapewnia szybką ulgę i skutecznie dociera do trudnych miejsc dzięki specjalnym płatkom. Podaruj swojemu pupilowi najlepsze wsparcie w walce z nadmiernym rozwojem bakterii i przywróć jego skórze zdrową barierę, na jaką zasługuje.
*Badanie BIO'SAT, 500 lekarzy weterynarii